Dyslexie
Wat doen we met dyslexie en leesproblemen op de Koningin Beatrixschool.
Aanleiding
De laatste tijd bereiken ons steeds meer berichten dat ouders vragen hebben over dyslexie en leesproblemen. De vraag is wat wij hier op school aan doen. Daarnaast horen wij regelmatig dat bij leerlingen in het voortgezet onderwijs dyslexie wordt gesignaleerd. Men heeft vaak de indruk dat dit op de basisschool niet is geconstateerd en dat er onvoldoende aan is gedaan.
Wat is dyslexie
Dyslexie wordt gezien als een leerstoornis op het gebied van lezen, spelling en/of taal bij een normale intelligentie, zonder dat culturele-, sociaal emotionele-, zintuiglijke problemen of gebrekkig onderwijs als oorzaak kunnen worden aangemerkt.
Dyslexie wordt vastgesteld als blijkt dat er na minimaal een half jaar intensieve begeleiding onvoldoende vooruitgang is bij een voldoende intelligentie. Als dit niet het geval is wordt er over leeszwak gesproken.
In het dyslexieprotocol, dat landelijk is ingevoerd, wordt de school verplicht om kinderen met dyslexie en leesproblemen minimaal drie maal in de week, twintig minuten intensieve leesbegeleiding door de leerkracht te geven.
Leerlingen met een hogere intelligentie kunnen op de basisschool dyslexie verbloemen. Zij hebben voldoende handvatten om zich het lezen eigen te maken en hebben gedurende de basisschoolloopbaan voldoende scores op hun leestoetsen, waardoor het niet nodig is hen extra leeshulp te geven. Hierdoor kan het zijn dat er in het voortgezet onderwijs alsnog dyslexie wordt geconstateerd.
Signalering
Om leesproblemen te signaleren wordt er jaarlijks een tweetal toetsen afgenomen: de DMT (drie minuten toets van Cito) en de AVI. De DMT toets is een toets die het technisch lezen toetst. Er wordt gemeten hoeveel woorden er in een minuut gelezen worden. In de groepen 3 en 4 worden drie kaarten gelezen. Vanaf groep 5 wordt er één kaart gelezen en afhankelijk van de score hierop kunnen de andere twee kaarten ook nog afgenomen worden. De scores van deze toetsen worden op het rapport vermeld.
Met de AVI toets wordt het tekst lezen getoetst. Deze test wordt vanaf groep 3 afgenomen. Hierbij worden de volgende normen gehanteerd:
Eind groep 3 AVI 2
Eind groep 4 AVI 5
Eind groep 5 AVI 7
Eind groep 6 AVI 9
Remediëring
Als een leerling niet het juiste AVI niveau bereikt of een D of E score heeft op de DMT, wordt er leeshulp ingezet. Op de Koningin Beatrixschool wordt de methode Leesweg in de groepen 3 tot en met 5 gebruikt. Vanaf groep 5 wordt er naast Leesweg, Ralphi of Connect gelezen. Alle drie de methoden zijn erop gericht, om door herhaling op woord- en tekstniveau, de leessnelheid te verbeteren.
Afspraak op de Koningin Beatrixschool is dat er minimaal drie maal in de week minimaal 20 minuten wordt gelezen met een van deze methoden. Hiermee voldoen wij aan de eisen die het dyslexieprotocol voorschrijft.
De hulp wordt vastgelegd in handelingsplannen.
Per dag wordt er vanaf half groep 3 aan het begin van de morgen en aan het begin van de middag een kwartier door alle leerlingen gelezen. In deze tijd wordt er door de leerkrachten (of als het niet anders kan door derden) leeshulp gegeven.
Dyslexieonderzoek
Voor de basisschool is het niet noodzakelijk de diagnose dyslexie te hebben. Als een leerling niet het niveau behaalt wat hij of zij moet behalen, wordt de hulp geboden die ook bij vastgestelde dyslexie geboden wordt. Ook krijgen deze leerlingen dezelfde compenserende maatregelen bij toetsen en het aanbieden van de leerstof waarbij vooral wordt gekeken naar wat deze leerling nodig heeft.
In het voortgezet onderwijs worden de kinderen bij binnenkomst gescreend op dyslexie en kunnen zij op dyslexie getest worden als hier reden voor is. Voor het voortgezet onderwijs is het belangrijk dit te weten omdat compenserende maatregelen minder vanzelfsprekend zijn en hier afspraken over gemaakt moeten worden.
Sinds het schooljaar 2008 is het mogelijk het dyslexieonderzoek door de verzekering vergoed te krijgen. Men is begonnen met leerlingen tot en met groep 4. Dit jaar kunnen ook de kinderen uit groep 5 voor vergoeding in aanmerking komen. Dit wordt elk jaar verruimd. Hierbij fungeert de school als poortwachter en deze moet aan kunnen tonen dat er ondanks intensieve begeleiding onvoldoende vooruitgang is.
Pilot
Op dit moment loopt er een pilot op onze school waarbij we alle groep 8 leerlingen vanaf maart in de onderbouw inzetten om alle leerlingen die een steuntje in de rug nodig hebben bij het lezen, te helpen. Enkele kleuters wordt voorgelezen om de woordenschat te verbeteren. Met groep 3 en groep 4 leerlingen wordt er met Leesweg gelezen. Vooraf hebben alle groep 8 leerlingen instructie gekregen over hoe er met Leesweg gelezen moet worden. Voor de meivakantie houden we een tussenevaluatie en aan het eind van het schooljaar een eindevaluatie, waarbij we bekijken of deze hulp het beoogde effect heeft wat.
Tot slot
In de afgelopen jaren is er veel onderzoek naar dyslexie gedaan en is er steeds meer bekend geworden over oorzaken en de hulp die door scholen geboden kan worden. Voor de scholen is er een dyslexieprotocol opgesteld, leerkrachten zijn geschoold in de leeshulp aan leerlingen en er zijn afspraken gemaakt over het afnemen van testen. Hierbij is afgesproken dat de basisschool niet op dyslexie test maar dat dit, als dit nodig blijkt, in het voortgezet onderwijs gebeurt. Daarnaast is er de mogelijkheid gekomen dat ouders het dyslexieonderzoek en eventuele behandeling, als zij dit willen, vergoed kunnen krijgen door de ziektekostenverzekering.